“Ο Καββαδίας”: 51 χρόνια αδιάκοπης προσφοράς-Συνέντευξη με τον Ίωνα Ξυπολιά για το σήμερα και το αύριο του συλλόγου.

Συνέντευξη του Ίωνα Ξυπολιά στον Γιώργο Αργυρίου που δημοσιεύθηκε στην έντυπη “Αργολική Ανάπτυξη” της Πέμπτης 22 Ιανουαρίου

ΕΡ. Μετά από μια μεγάλη διαδρομή στον σύλλογο, ποια νομίζεις είναι η βασική προσφορά στην τοπική κοινωνία;

Απ. Ο Προοδευτικός Σύλλογος Λυγουριού΄΄Ο ΚΑΒΒΑΔΙΑΣ΄΄ όπως είναι ο πλήρης τίτλος του, το 2025 έκλεισε 50 χρόνια λειτουργίας και δεν μπορώ να θυμηθώ την καθημερινότητα μου από τα παιδικά χρόνια μου χωρίς να εμπλέκομαι με αυτόν.
Είτε ως πιτσιρικάς παρακολουθώντας τους μεγαλύτερους της εποχής, είτε ως έφηβος και μέλλος του συλλόγου αργότερα , είτε ως μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου και Πρόεδρος για αρκετά χρόνια, ζούσα και ζω με την ίδια αγωνία για την αδιάκοπη λειτουργία του ΚΑΒΒΑΔΙΑ και το ίδιο πάθος για προσφορά !
Η προσφορά λοιπόν του συλλόγου στην τοπική και όχι μόνο κοινωνία, θα έλεγα πως είναι πολυδιάστατη αποτελώντας σε πολλές περιπτώσεις έναν συνδετικό ιστό κρατώντας την κοινότητα μας ζωντανή. Αν χωρίσουμε τις δράσεις του συλλόγου σε δύο κατηγορίες θα πω πως η πρώτη αφορά στη διασκέδαση όπως χοροί, γλέντια, πανηγύρια και η δεύτερη αφορά σε δράσεις που έχουν κοινωνικό και εκπαιδευτικό χαρακτήρα.
Αναφέρω κάποιες από τις δράσεις μας οι οποίες θεωρώ πως είναι κομβικές για την ιστορία του Συλλόγου και έχουν κοινωνικό αποτύπωμα.
Τιμώντας την Ιστορία: Το όνομα του συλλόγου μας τιμά τον αρχαιολόγο Παναγή Καββαδία, ο οποίος ανάσκαψε το Αρχαίο Θέατρο της Επιδαύρου και πιστεύω άλλαξε τη ροή της ιστορίας του Λυγουριού και της ευρύτερης περιοχής. Το έμβλημα του συλλόγου, που απεικονίζει το θέατρο, υπογραμμίζει αυτόν τον ισχυρό δεσμό με τον αρχαιολογικό πλούτο της περιοχής.
Θεατρική Παιδεία: Ένα από τα πιο εμβληματικά του επιτεύγματα είναι η ίδρυση της θεατρικής ομάδας (1985), με κορυφαία στιγμή το ανέβασμα του «Ιππολύτου» του Ευριπίδη στο Αρχαίο Θέατρο Επιδαύρου το 1988, γεγονός σπάνιο για ερασιτεχνικό τοπικό σύλλογο.
Καινοτομία στην Παράδοση: Μέσα από θεσμούς όπως το “ArnasFestival”, ο σύλλογος δεν περιορίζεται στην απλή αναπαράσταση του παρελθόντος, αλλά φέρνει την παραδοσιακή μουσική στο «σήμερα», εντάσσοντάς την στην καθημερινότητα των πολιτών.
Κοινωνική Προσφορά: Η ίδρυση και λειτουργία της Τράπεζας Αίματος Λυγουριού (από το 1992) αναδεικνύει την προοδευτική του φύση, καθώς επεκτείνει τη δράση του πέρα από τα στενά πολιτιστικά όρια, στην ουσιαστική κοινωνική αλληλεγγύη.
Με βασικό γνώμονα την εξωστρέφεια λοιπόν, τα ΄΄Παιδιά Του Καββαδία΄΄ κατάφεραν να κάνουν το Λυγουριό πολιτιστικό σημείο αναφοράς για όλη την Αργολίδα, συνδυάζοντας τις βραβεύσεις «Υπέροχων Ανθρώπων», τη δανειστική βιβλιοθήκη (με πάνω από 4.000 τόμους) και το μοναδικό στην Πελοπόννησο Παραδοσιακό Λυγουριάτικο Καρναβάλι.

ΕΡ. Ποιο είναι το κυριότερο χαρακτηριστικό του Συλλόγου στην μακρόχρονη πορεία του;

ΑΠ. Το κυριότερο χαρακτηριστικό του Προοδευτικού Συλλόγου Λυγουριού «Ο Καββαδίας» στη μακρόχρονη πορεία του (από το 1975) είναι η αδιάκοπη σύνδεση της παράδοσης του τόπου μας με τη σύγχρονη πολιτιστική δημιουργία, με επίκεντρο τον άνθρωπο.
Ο ΚΑΒΒΑΔΙΑΣ έχει καταφέρει να εδραιωθεί στη συνείδηση των κατοίκων όχι απλώς ως ένας φορέας διοργάνωσης εκδηλώσεων, αλλά ως ένα ζωντανό πολιτιστικό κύτταρο που διαμορφώνει την ταυτότητα της περιοχής.

ΕΡ. Μπορεί να θεωρηθεί πολυτέλεια η ύπαρξη πολιτιστικών συλλόγων σε μία τέτοια περιοχή;

ΑΠ. . Κάθε άλλο παρά «πολυτέλεια» είναι η ύπαρξη πολιτιστικών συλλόγων σε περιοχές όπως το Λυγουριό ειδικά την περίοδο που ιδρύθηκε . Στην πραγματικότητα, αποτελούν ζωτική ανάγκη και έναν από τους ισχυρότερους πυλώνες επιβίωσης της επαρχίας.
Σε περιοχές μακριά από τα μεγάλα αστικά κέντρα, κυρίως τις προηγούμενες δεκαετίες φορείς όπως ο ΚΑΒΑΔΙΑΣ είναι αυτοί που φέρνουν τους κατοίκους σε επαφή με τις τέχνες. Για παράδειγμα η πρόσβαση σε μια δανειστική βιβλιοθήκη, σε ένα θεατρικό εργαστήρι ή σε μια ποιοτική μουσική εκδήλωση θα απαιτούσε μετακίνηση εκτός συνόρων.
Όταν ένας σύλλογος, όπως ο «Καββαδίας», διατηρεί Τράπεζα Αίματος ή διοργανώνει εθελοντικές δράσεις, ξεπερνά τα όρια του «πολιτισμού» (με τη στενή έννοια του θεάματος) και εισέρχεται στο πεδίο της κοινωνικής προσφοράς. Για μια τοπική κοινωνία, η ύπαρξη ενός δικτύου ανθρώπων που νοιάζονται για το «κοινό καλό» είναι θέμα ασφάλειας, όχι πολυτέλειας.
Στις μέρες μας έχουν χαθεί πολλές αξίες με την ισοπέδωση που επικρατεί στο διαδίκτυο και στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και έχουμε απομακρυνθεί ως άνθρωποι μεταξύ μας. . Δεν τα δαιμονοποιώ αφού κι εγώ τα χρησιμοποιώ αλλά νομίζω χρειάζεται να γίνεται χρήση με μέτρο. Από την άλλη πλευρά ο σύλλογος μας προσφέρει στους νέους μια ρίζα. Το να γνωρίζουν οι νέοι στο Λυγουριό την ιστορία του Παναγή Καββαδία ή να συμμετέχουν στο Παραδοσιακό Λυγουριάτικο Καρναβάλι, τους δίνει μια αίσθηση του «ανήκειν» και τους θωρακίζει απέναντι στην αποξένωση.Επίσης ο πολιτισμός συνεισφέρει στην τοπική οικονομία αφού πολλές από τις εκδηλώσεις που διοργανώνονται φέρνουν επισκέπτες στα πλαίσια του τουρισμού, ενισχύουν τις τοπικές επιχειρήσεις και αναδεικνύουν τα τοπικάπροϊόντα.Συμπερασματικά θα έλεγα πως πολυτέλεια θα ήταν αν οι πολιτιστικοί σύλλογοι υπήρχαν μόνο για να φαίνονται η να εξυπηρετούν διάφορα συμφέροντα. Όσο όμως λειτουργούν ως κύτταρα εθελοντισμού, μάθησης, προσφοράς και αλληλεγγύης, είναι ο πνεύμονας που επιτρέπει στην επαρχία να αναπνέει.

ΕΡ. Πόσο αγγίζει τους νέους η δράση ενός τέτοιου συλλόγου;

ΑΠ. Εδώ αρχίζουν τα δύσκολα ! Δεν είναι εύκολο για έναν σύλλογο να ανταγωνιστεί την ταχύτητα και την ευκολία της ψηφιακής ψυχαγωγίας (TikTok, gaming).Παρόλο που οι νέοι σήμερα είναι ευαισθητοποιημένοι σε κοινωνικά θέματα, δεν συμμετέχουν εύκολα στα διοικητικά συμβούλια, δηλαδή δεν θέλουν να αναλάβουν ευθύνες και αυτό δεν είναι αισιόδοξο για την περαιτέρω λειτουργία του συλλόγου.
Από την άλλη πιστεύω ότι αν ένας σύλλογος μείνει μόνο στους παραδοσιακούς χορούς με τις στολές, κινδυνεύει να φανεί στα μάτια των εφήβων ως κάτι μουσειακό. Χρειάζεται λοιπόν να έρθουμε πιο κοντά στα σημερινά δεδομένα. Χρησιμοποιούμε ταsocialmedia για την προβολή των δράσεων μας και πιστεύω πως η διοργάνωση φεστιβάλ με πιο σύγχρονα ακούσματα (όπως το ArnasFestival) δείχνουν ότι ο σύλλογος μιλάει τη γλώσσα τους και εναρμονίζεται με τα θέλω τους.

ΕΡ. Ποια η σχέση του με τον Δήμο Επιδαύρου;

ΑΠ. Η σχέση του ΚΑΒΒΑΔΙΑ με τη δημοτική αρχή είναι εξαιρετική, αφού ο δήμαρχος και αρκετά μέλη της έχουν υπάρξει η συνεχίζουν ως μέλη σε φορείς του δήμου. Άρα γνωρίζουν τις ανάγκες των συλλόγων και την αγωνία των μελών να τους κρατήσουν ζωντανούς. Στη δική μας περίπτωση πάντως, γίνονται πολλές δράσεις – εκδηλώσεις με τη μορφή της συνδιοργάνωσης όπως το ArnasFestivalη το Παραδοσιακό Λυγουριάτικο Καρναβάλι. Είναι σημαντικό να υπάρχει συνεργασία του Δήμου με τους φορείς όπως ο Καββαδίας γιατί έτσι λειτουργεί καλύτερα η τοπική κοινωνία. Αν ο Δήμος είναι το «σώμα» (η διοίκηση και οι υποδομές), οι σύλλογοι είναι η «ψυχή» (η δράση και οι άνθρωποι).Ο Δήμος διαθέτει τους χώρους (θέατρα, πλατείες, αίθουσες) και τη χρηματοδότηση και οι σύλλογοι διαθέτουν το έμψυχο δυναμικό και τον εθελοντισμό. Ο Δήμος πρέπει να λειτουργεί ως συνεργάτης. Να μην «καπελώνει» τους συλλόγους, αλλά να τους παρέχει τα εργαλεία (οικονομική στήριξη, χώρους, προβολή) ώστε εκείνοι να δημιουργούν ελεύθερα. Δεν μπορώ να φανταστώ για παράδειγμα το Δήμο να διοργανώσει το ArnasFestival και να έπρεπε να πληρώσει κάθε εργαζόμενο. Ο σύλλογος κινητοποιεί δεκάδες εθελοντές που εργάζονται με μεράκι, μειώνοντας το κόστος και αυξάνοντας την ποιότητα.

ΕΡ. Πιστεύεις πως υπάρχει μέλλον για τον “ΚΑΒΒΑΔΙΑ”;

ΑΠ. Πιστεύω ναι, και μάλιστα ένα μέλλον που μπορεί να είναι πιο επιδραστικό από ποτέ. Ωστόσο, αυτό το μέλλον δεν είναι εγγυημένο «αυτόματα» λόγω της ιστορίας του, αλλά εξαρτάται από το πώς ο σύλλογος θα διαχειριστεί τις προκλήσεις της νέας εποχής.
Υπάρχουν τρεις βασικοί λόγοι που με κάνουν να πιστεύω ότι ο «Καββαδίας» έχει μέλλον:
1. Η «Βαριά» Ταυτότητα του Λυγουριού
Το Λυγουριό δεν είναι ένα τυχαίο χωριό. Είναι το Πρόπυλο της Επιδαύρου. Όσο το Αρχαίο Θέατρο παραμένει παγκόσμιο σύμβολο, ο «Καββαδίας» θα έχει πάντα έναν ισχυρό λόγο ύπαρξης να συνδέει την τοπική κοινωνία με αυτό το παγκόσμιο γεγονός. Αυτή η «ρίζα» είναι πολύ βαθιά για να ξεραθεί.
2. Η Ικανότητα Προσαρμογής
Ο «Καββαδίας» έχει αποδείξει στο παρελθόν ότι δεν είναι ένας στατικός σύλλογος. Το γεγονός ότι κατάφερε να συνδυάσει:
Την παράδοση (Καρναβάλι) την κοινωνική προσφορά (Τράπεζα Αίματος) την πνευματική αναζήτηση (Βιβλιοθήκη, Θέατρο) δείχνει έναν οργανισμό με «αντισώματα» απέναντι στον χρόνο. Οι σύλλογοι που επιβιώνουν είναι αυτοί που εξελίσσονται, και ο «Καββαδίας» έχει αυτό το DNA.
3. Η Ανάγκη για «Αληθινή» Επαφή
Όσο η ζωή μας γίνεται πιο ψηφιακή, τόσο περισσότερο θα αναζητάμε την αυθεντικότητα. Οι νέοι, κάποια στιγμή, κουράζονται από την οθόνη. Θα αναζητήσουν τον χώρο όπου μπορούν να δημιουργήσουν κάτι με τα χέρια τους, να παίξουν θέατρο, να χορέψουν σε έναν κύκλο. Ο σύλλογος είναι ο φυσικός χώρος για αυτή την «επιστροφή στην αλήθεια».
Τι θα καθορίσει την επιτυχία του στο μέλλον;
Για να παραμείνει ζωντανός ο σύλλογος και τα επόμενα 50 χρόνια, θα χρειαστεί:
• Ψηφιακή Μετάβαση: Να χρησιμοποιήσει την τεχνολογία για να προβάλει το έργο του (π.χ. ψηφιοποίηση του αρχείου του, podcasts για την τοπική ιστορία).
• Ανανέωση Ηγεσίας: Να δώσει χώρο σε νέους ανθρώπους (20-30 ετών) να πάρουν αποφάσεις, ακόμα κι αν κάνουν λάθη ή αν προτείνουν πράγματα που φαίνονται «ξένα» στους παλαιότερους.
• Συνέργειες: Να μην περιοριστεί στα όρια του Λυγουριού, αλλά να γίνει ένας περιφερειακός παίκτης πολιτισμού στην Αργολίδα και πέρα από αυτήν.
Μια σκέψη: Ο «Καββαδίας» δεν είναι απλώς ένας σύλλογος• είναι μια ιδέα για το πώς μπορεί να ζει μια κοινότητα με αξιοπρέπεια και πολιτισμό. Οι ιδέες δεν πεθαίνουν εύκολα, αρκεί να υπάρχουν άνθρωποι να τις «κουβαλήσουν».