Από την Επίδαυρο στο Μανιάκι: Η άγνωστη θυσία των Λυγουριατών και η τιμή στους ήρωες του 1825.
Με αφορμή τη συμπλήρωση 201 ετών από την ηρωική και αυτοθυσιαστική Μάχη στο Μανιάκι Μεσσηνίας, ο Δήμαρχος Επιδαύρου, Τάσος Χρόνης, παρευρέθηκε στις επετειακές εκδηλώσεις μνήμης, κατόπιν επίσημης πρόσκλησης του Δημάρχου Πύλου-Νέστορος, Παναγιώτη Καρβέλα.
Η παρουσία του Δημάρχου Επιδαύρου στον ιστορικό αυτό τόπο δεν είχε μόνο εθιμοτυπικό χαρακτήρα, αλλά ανέδειξε έναν ισχυρό και εν πολλοίς άγνωστο ιστορικό δεσμό: την έμπρακτη συμβολή και θυσία των αγωνιστών της Επιδαύρου στην κρίσιμη αυτή καμπή του Αγώνα.
Το Μανιάκι ως φάρος εθνικής αφύπνισης
Στο μήνυμά του, ο κ. Χρόνης υπογράμμισε τη βαθιά πολιτική και εθνική σημασία της θυσίας του Παπαφλέσσα και των παλικαριών του.
«Αποτίσαμε φόρο τιμής σε αυτούς που με τη θυσία τους “ξύπνησαν” τους Έλληνες στην πιο κρίσιμη καμπή της Επανάστασης! Τη στιγμή που η διχόνοια είχε κερδίσει την αγάπη για την πατρίδα, ήρθε η λύτρωση στο χώρο αυτό.»
Η μάχη στο Μανιάκι (20 Μαΐου 1825) απέναντι στις υπερτέρες δυνάμεις του Ιμπραήμ λειτούργησε ως σοκ για το επαναστατημένο γένος, ανακόπτοντας το κλίμα του εμφυλίου σπαραγμού και ανοίγοντας τον δρόμο για τις μετέπειτα καταλυτικές εξελίξεις στην κοντινή Πύλο (Ναυμαχία του Ναβαρίνου) που οδήγησαν στην ίδρυση του επίσημου ελληνικού κράτους.
Η προσφορά του Δήμου Επιδαύρου: Οι 13 πεσόντες του Λυγουριού
Ιδιαίτερη αίσθηση προκάλεσαν τα ιστορικά στοιχεία που παρουσίασε ο Δήμαρχος, βασισμένα σε έρευνα του μηχανικού Αντώνη Ξυπολιά, τα οποία φωτίζουν τη συμμετοχή της περιοχής της Επιδαύρου στη μάχη.
Σύμφωνα με τα επίσημα έγγραφα της εποχής:
- Η Επιστράτευση: Με απόφαση του Εκτελεστικού και του Υπουργείου Πολέμου (26 Απριλίου 1825), η επαρχία Ναυπλίου επιστράτευσε 300 άνδρες υπό τον Κ. Κακάνη.
- Το Σώμα της Επιδαύρου: Ανάμεσα σε αυτούς, 30 άνδρες κατάγονταν από το Λυγουριό και 5 από το Αδάμι, έχοντας ως επικεφαλής τον Χίλαρχο Δημήτριο Λιάτα.
- Η Θυσία: Στην αιματηρή μάχη στο Μανιάκι, έπεσαν ηρωικά 13 Λυγουριάτες, συμπεριλαμβανομένου και του ίδιου του Χίλαρχου Λιάτα, γεγονός που πιστοποιείται από έγγραφο των δημογερόντων Λυγουριού.
Ιστορικό Μνημόσυνο
Η θυσία αυτή είχε συγκλονίσει την τοπική κοινωνία της εποχής, με αποτέλεσμα λίγες μέρες αργότερα, στις 6 Ιουνίου 1825, να τελεστεί πάνδημο μνημόσυνο στον Ιερό Ναό Αγίου Γεωργίου στο Ναύπλιο για τον Παπαφλέσσα, τον Κεφάλα, τον Κακάνη, τον Λιάτα και όλους τους πεσόντες της επαρχίας.
Ο Δήμαρχος Επιδαύρου έκλεισε το μήνυμά του με έναν τόνο εθνικής υπερηφάνειας και χρέους απέναντι στην ιστορική μνήμη: «Τιμή και δόξα σε όσους θυσιάστηκαν! Χρόνια πολλά στους Έλληνες!»
Η ανάδειξη τέτοιων ιστορικών στοιχείων υπενθυμίζει ότι η ελευθερία της πατρίδας κερδήθηκε σπιθαμή προς σπιθαμή, με το αίμα ανθρώπων από κάθε γωνιά της Ελλάδας, που ενώθηκαν μπροστά στον κοινό σκοπό.



