Ένα «ζωντανό» σκάμμα για την ιστορία της ίασης: Πώς θα είναι το νέο Αρχαιολογικό Μουσείο Επιδαύρου.

Μια νέα σελίδα ανοίγει για το Ασκληπιείο της Επιδαύρου, καθώς τροχιοδρομείται η δημιουργία ενός υπερσύγχρονου Αρχαιολογικού Μουσείου, το οποίο υπόσχεται να προσφέρει στους επισκέπτες μια ολοκληρωμένη βιωματική εμπειρία γύρω από τη μακραίωνη ιστορία της φροντίδας της υγείας.

Την εικόνα και την βασική αρχιτεκτονική φιλοσοφία του νέου μουσείου περιέγραψε ο ομότιμος καθηγητής Αρχαιολογίας του ΕΚΠΑ και συνδιευθυντής των πανεπιστημιακών ανασκαφών στην Επίδαυρο, Βασίλης Λαμπρινουδάκης, κατά τη διάρκεια ειδικής εκδήλωσης προς τιμήν των χορηγών του ερευνητικού έργου, που πραγματοποιήθηκε στη Μεγάλη Αίθουσα του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών.

Η αρχιτεκτονική ιδέα: Ένα ημιβυθισμένο «ανασκαφικό σκάμμα»

Το νέο μουσείο, το οποίο χωροθετείται αμέσως νότια του χώρου στάθμευσης του Ασκληπιείου, σχεδιάζεται με απόλυτο σεβασμό στο φυσικό και μνημειακό τοπίο. Όπως ανέφερε ο κ. Λαμπρινουδάκης:

• Αρχιτεκτονική δομή: Θα είναι ημιβυθισμένο στο έδαφος, διαθέτοντας χαμηλούς περιμετρικούς τοίχους, γυάλινο περίβλημα στο ανώτερο τμήμα και ελαφρύ στέγαστρο.
• Οπτική επαφή: Η κατασκευή αυτή θα δημιουργεί την αίσθηση ενός στεγασμένου ανασκαφικού σκάμματος, ενώ παράλληλα θα προσφέρει στους επισκέπτες άμεση και αδιάλειπτη οπτική επαφή με τα μνημεία του ιερού.
• Επίπεδα & Ράμπες: Η έκθεση θα αναπτύσσεται σε τρία επίπεδα (ένα χαμηλότερο, ένα υψηλότερο και ένα ενδιάμεσο σύστημα ραμπών) εξασφαλίζοντας την προσβασιμότητα και την ομαλή ροή των επισκεπτών.
• Υπόγειοι χώροι: Στο υπόγειο προβλέπονται σύγχρονες αποθήκες, καθώς και αίθουσα εκδηλώσεων 400 ατόμων, κατάλληλη για ιατρικά και αρχαιολογικά συνέδρια, εκπαιδευτικά προγράμματα και πολιτιστικές δράσεις.

Τις μελέτες του έργου συγχρηματοδοτούν μέσω δωρεών το Ίδρυμα Αθανασίου και Μαρίνας Μαρτίνου «ΑΙΓΕΑΣ ΑΜΚΕ», το Ίδρυμα Καπετάν Βασίλη και Κάρμεν Κωνσταντακόπουλου, το Ίδρυμα Παύλου και Αλεξάνδρας Κανελλοπούλου και το Ίδρυμα Ιωάννη Σ. Λάτση.

Η διαχρονική θεραπευτική έδρα της αρχαιότητας

Η ανάγκη αντικατάστασης του υφιστάμενου μουσείου —το οποίο, αν και πρωτοποριακό όταν κατασκευάστηκε πριν από έναν αιώνα, αδυνατεί να καλύψει τις σύγχρονες απαιτήσεις— προκύπτει από τον τεράστιο πλούτο των νέων ευρημάτων.

Η Επίδαυρος αποτελεί τον μοναδικό τόπο όπου η φροντίδα της υγείας τεκμηριώνεται συνεχόμενα από τις αρχές της 2ης χιλιετίας π.Χ. έως το τέλος της αρχαιότητας. Όπως υπογράμμισε ο καθηγητής:

«Ο Ασκληπιός δεν βοηθούσε μόνο στην αντιμετώπιση της ασθένειας, αλλά και στην έξοδο από δύσκολες καταστάσεις στη ζωή και στην αποκατάσταση της ψυχικής υγείας των ικετών του».

Νέα ανασκαφικά ευρήματα αλλάζουν την ιστορία του Ιερού

Οι έρευνες της πανεπιστημιακής ομάδας (με συνδιευθυντές τους Β. Λαμπρινουδάκη, Στ. Κατάκη και τη συμμετοχή της δρος Αλ. Σφυρόερα), σε συνεργασία με την Εφορεία Αρχαιοτήτων Αργολίδας και με τη χρηματοδοτική στήριξη του Ιδρύματος Σταύρος Νιάρχος, έφεραν στο φως εντυπωσιακά στοιχεία:

Περιοχή Ανασκαφής	Σημαντικότερο Εύρημα	Ιστορική Σημασία
Περιοχή Θόλου (Ασκληπιείο)	Περίτεχνο οικοδόμημα του τέλους του 7ου αι. π.Χ. με υπόγεια αίθουσα, κόκκινους τοίχους και βοτσαλωτό ψηφιδωτό.	Μεταθέτει τις απαρχές της λατρείας στο Ασκληπιείο 60 χρόνια νωρίτερα. Πρόκειται για τον αρχαϊκό πρόδρομο της Θόλου.
Αρχαία Πόλη Επιδαύρου (κοντά στο Μικρό Θέατρο)	Τέμενος Ασκληπιού με μνημειακή κρήνη, στοά, νυμφαίο και αγιασμένο ιερό πηγάδι.	Ταύτιση του ιερoύ που μνημονεύει ο περιηγητής Παυσανίας.
Υπαίθριος Περίβολος Τεμένους	Μαρμάρινο γυναικείο άγαλμα από παριανό μάρμαρο (αποκαλύφθηκε στα τέλη του 2021).	Πιθανή ταύτιση με την Ηπιόνη, σύζυγο του Ασκληπιού, της οποίας το άγαλμα αναφέρει ο Παυσανίας στον συγκεκριμένο χώρο.

Η ολοκλήρωση του νέου μουσείου αναμένεται να αναδείξει με τον πλέον σύγχρονο τρόπο έναν από τους πολυτιμότερους θησαυρούς της παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς, συνδέοντας την αρχαία ολιστική ιατρική με το σήμερα.